Ma­li­ye Ba­ka­nı Meh­met Åžim­ÅŸek mut­lu bir çeh­rey­le müj­de­yi ver­di. Özel­leÅŸ­tir­me­ler­le bu yıl 7 mil­yar do­lar­dan faz­la ge­lir (?) el­de edi­le­cek­miÅŸ. Za­ten he­de­fin ço­ÄŸu da tut­tu­rul­muÅŸ. Ge­çen yıl 12.5 mil­yar do­lar­lık özel­leÅŸ­tir­me ya­pıl­mış. Bu­gü­ne ka­dar özel­leÅŸ­tir­me­ler­den el­de edi­len pa­ra 58.5 mil­yar do­lar­mış, Ha­zi­ne­’ye ak­ta­rı­lan tu­tar da 40,7 mil­yar do­la­ra ulaÅŸ­mış. Her­hal­de, ai­le­den ka­lan ma­lı mül­kü sa­tıp, mi­ras­ye­di gi­bi büt­çe yö­net­ti­niz ÅŸek­lin­de ge­le­bi­le­cek eleÅŸ­ti­ri­le­rin önü­nü kes­mek için de “ö­zel­leÅŸ­tir­me­ler sa­de­ce ge­lir odak­lı­” de­ÄŸil­dir de­miÅŸ.

Ä°NANÇ VE Ä°MAN

Bu kö­ÅŸe­nin ya­za­rı “Ser­best Pi­ya­sa Eko­no­mi­si­”n­den ya­na­dır. Bu­nun an­la­mı eko­no­mi­de üç ÅŸe­ye, sı­ra­sıy­la 1. Fi­yat is­tik­ra­rı­na 2. Ser­best­leÅŸ­me­ye ve 3. Özel­leÅŸ­tir­me­ye inan­mak de­mek­tir. Ben de bun­la­ra ina­nı­yo­rum ama iman et­mi­yo­rum. Ä°nanç (be­li­ef) ile iman (fa­ith) ara­sın­da önem­li bir fark var­dır. Ä°na­nan, inan­cı­nı sor­gu­lar ve inan­cı yü­zün­den yan­lış yo­la sap­mış­sa doÄŸ­ru yo­la yö­ne­lir. Ä°man eden ki­ÅŸi, ima­nı­nı sor­gu­la­maz ve ima­nı yü­zün­den yan­lış yö­ne sap­mış­sa yö­nü­nü doÄŸ­rul­ta­maz.

VE­RÄ°M­LÄ°­LÄ°K Ä°ÇÄ°N RE­KA­BET OR­TA­MI OLUÅž­MA­LI­DIR

Özel­leÅŸ­tir­me, dev­le­tin sa­hip ol­du­ÄŸu ik­ti­sa­di iÅŸ­let­me­le­ri, özel ki­ÅŸi­le­re dev­ret­me­si de­mek­tir. Bu de­vir, ku­ral ola­rak en faz­la pa­ra­yı ve­re­ne iÅŸ­let­me­yi sat­ma ÅŸek­lin­de olur. Ta­lip çık­mı­yor­sa, dev­le­ti za­rar­dan kur­tar­mak için pa­ra­sız da ya­pı­la­bi­lir. Amaç ül­ke­nin sa­hip ol­du­ÄŸu kay­nak­la­rın kul­la­nıl­ma ve­ri­mi­ni art­tır­mak­tır. Özel­leÅŸ­tir­me­den ge­len pa­ra­nın, bu ya­tı­rım­lar için dev­le­tin geç­miÅŸ­te al­dı­ÄŸÄ± iç ve dış borç­la­rı öde­me­de kul­la­nıp fa­iz yü­kün­den kur­tul­ma­sı da iÅŸin çabasıdır.

HER GÖR­DÜ­ÄžÜN ÖZEL­LEÅž­TÄ°R­ME, ÖZE­LLEÅž­TÄ°R­ME DE­ÄžÄ°L­DÄ°R

Mil­li Pi­yan­go Ä°da­re­si 2.775 mil­yar do­la­ra özel­leÅŸ­ti­ril­di. Bu, bir özel­leÅŸ­tir­me de­ÄŸil “im­ti­ya­z” sa­tı­ÅŸÄ±­dır. Re­ka­bet için Mil­li Pi­yan­go te­ke­li­ni kal­dır­mak ye­ter­di. Öde­nen pa­ra, Mil­li Pi­yan­go­’nun “ya­tı­rım­la­rı­na/var­lık­la­rı­na­” de­ÄŸil, ÅŸans oyun­la­rı oy­nat­ma im­ti­ya­zı­na öden­miÅŸ­tir. Di­ÄŸer bir de­ÄŸiÅŸ­le, Mil­li Pi­yan­go’nun dü­ne ka­dar yap­tı­ÄŸÄ± bi­ri­kim de­ÄŸil, ge­le­cek­te dev­le­te saÄŸ­la­ya­bi­le­ce­ÄŸi ge­lir­ler “pe­ÅŸi­n de­ÄŸe­re­” kır­dı­rıl­mış­tır.

ÖZEL­LEÅž­TÄ°R­ME Ä°HA­LE­LE­RÄ°­NE HEP FE­SAT KA­RI­ÅžIR

The Eco­no­mist der­gi­sin­de yer alan bir araÅŸ­tır­ma­ya gö­re, Ä°n­gil­te­re­’den Por­te­ki­z’­e, Çi­n’­den AB­D’­ye ka­dar dün­ya­nın her ye­rin­de özel­leÅŸ­ti­ri­len ka­mu var­lık­la­rı, son­ra­dan an­la­ÅŸÄ±l­mış ki, me­ÄŸer “u­cu­za git­mi­ÅŸ”. Bu­nun se­be­bi de özel­leÅŸ­tir­me iha­le­le­ri­nin ço­ÄŸu­na fe­sat ka­rış­ma­sıy­mış.

Son söz: Ä°m­ti­ya­zı ki­ra­la, iÅŸ­let­me­yi sat.

Ege Cansen – sozcu.com.tr